LCOS: rzeczywisty koszt każdej kWh oddanej przez akumulator (z kalkulatorem)

Zaktualizowano 11 październik 2026

Koszt akumulatora to nie cena podzielona przez kWh podane na tabliczce znamionowej. To cena podzielona przez wszystkie kWh, które akumulator faktycznie odda przez cały okres eksploatacji. Ta wartość nazywa się LCOS, czyli uśredniony koszt magazynowania energii. Do jej obliczenia wystarczą cztery dane z karty katalogowej: liczba cykli, głębokość rozładowania, sprawność i pojemność resztkowa na koniec eksploatacji. Przy tych danych akumulator 10 kWh może oddać 28 000 kWh albo 70 000 kWh. Przy tej samej cenie w pierwszym przypadku każda kWh kosztuje dwa i pół raza więcej.

Porównując dwa akumulatory, niemal zawsze patrzy się na jedną liczbę: cenę za kWh pojemności. To liczba najłatwiejsza do odczytania, ale też najmniej przydatna, bo mówi, jak duży jest zbiornik, a nie ile energii z niego wypłynie.

W tym poradniku prostymi słowami wyjaśniamy, co naprawdę się liczy. Porównujemy nowy akumulator sodowo-jonowy Heiwit z komórki polianionowe oraz akumulatorem litowym o przeciętnych parametrach, bez podawania nazw marek. Na końcu znajdziesz kalkulator, w którym przeliczysz wszystko na podstawie swoich ofert.

Dlaczego cena za kWh wprowadza w błąd

Akumulator 10 kWh nie oddaje 10 kWh. Oddaje część tej energii w każdym cyklu, przez określoną liczbę cykli, a z każdym rokiem nieco mniej. Ile odda łącznie, zależy od czterech cech, których cena nie pokazuje.

To tak, jakby oceniać samochód po zbiorniku paliwa. Pięćdziesiąt litrów nie mówi, ile kilometrów przejedzie, zanim trafi na złomowisko. Do tego potrzebne są spalanie i trwałość. Z akumulatorem jest tak samo: pojemność to zbiornik, a kWh oddane przez cały okres eksploatacji to kilometry.

Dwa akumulatory o tej samej cenie i pojemności mogą więc kosztować w przeliczeniu na każdą faktycznie wykorzystaną kWh jeden dwa razy więcej niż drugi. Pokazaliśmy to w grze z trzema wyzwaniami. Tutaj przeprowadzamy pełne obliczenia.

Czym jest LCOS – prosto wyjaśnione

LCOS to skrót od Uśredniony koszt magazynowania energii, czyli uśredniony koszt magazynowania energii. To średni koszt każdej kWh, którą magazyn energii oddaje w ciągu swojej eksploatacji. Oblicza się go, dzieląc wszystkie koszty akumulatora przez całą energię, którą oddaje.

W pełnej wersji, stosowanej przez analityków finansowych i w publikacjach naukowych, do ceny zakupu dolicza się instalację, konserwację, straty energii i wartość pieniądza w czasie. Przy wyborze akumulatora do domu lub firmy wystarczy wersja uproszczona, uwzględniająca to, co naprawdę różni poszczególne produkty:

Uproszczony LCOS = cena akumulatora ÷ kWh oddane przez cały okres eksploatacji

Licznik, czyli cenę, zna każdy, kto otrzymał ofertę. Mianownik oblicza się z karty katalogowej i to on rozstrzyga porównanie.

Cztery liczby, które decydują, ile kWh odda akumulator

1. Liczba cykli

Cykl to jedno pełne ładowanie i rozładowanie. Deklarowana liczba cykli mówi, ile razy akumulator może powtórzyć tę pracę, zanim osiągnie koniec eksploatacji. Tę liczbę zawsze trzeba czytać wraz z warunkami: przy jakiej głębokości rozładowania, w jakiej temperaturze i do jakiej pojemności resztkowej. 6000 cykli do 70% i 6000 cykli do 80% to nie to samo. Pisaliśmy o tym w poradniku o żywotności cyklicznej akumulatorów.

2. Głębokość rozładowania (DoD)

Mówi, jaką część pojemności nominalnej można wykorzystać w każdym cyklu. Przy DoD 90% z akumulatora 10 kWh uzyskuje się 9 kWh na cykl. Przy DoD 80% – 8 kWh. Różnica wydaje się niewielka, ale powtarza się w każdym cyklu, przez tysiące cykli.

3. Sprawność cyklu ładowania i rozładowania

Część wprowadzonej energii jest tracona w postaci ciepła między ładowaniem a rozładowaniem. Przy sprawności 95% z każdych 10 kWh naładowanych odzyskuje się 9,5 kWh. Reszta to energia wyprodukowana przez fotowoltaikę, która nigdy nie dociera do gniazdek w domu.

4. Pojemność resztkowa pod koniec okresu eksploatacji

Wraz z użytkowaniem pojemność maleje. Karta katalogowa podaje, przy jakim procencie pojemności początkowej akumulator uznaje się za zużyty – zwykle 70% lub 80%. W międzyczasie akumulator pracuje z pojemnością, która stopniowo spada: średnio, między początkiem a końcem, jest w połowie drogi. Przy końcu eksploatacji na poziomie 70% średnia pojemność w całym okresie eksploatacji wynosi 85% początkowej.

Wzór na kWh oddane przez cały okres eksploatacji

Razem te cztery liczby dają energię, którą akumulator faktycznie oddaje:

kWh oddane przez cały okres eksploatacji = pojemność nominalna × DoD × sprawność × cykle × (100% + pojemność resztkowa na koniec eksploatacji) ÷ 2

Ostatni czynnik to średnia pojemność przy liniowej degradacji, czyli przy stałym spadku od pierwszego do ostatniego ładowania. To uproszczenie, ale najuczciwsze spośród prostych: nie pomija degradacji i jej nie wyolbrzymia.

Przykład z danymi nowego akumulatora sodowo-jonowego Heiwit z ogniwami polianionowymi, w wersji 10 kWh: 10 × 95% × 97% × 9000 × (100% + 70%) ÷ 2 = 70 495 kWh. Czyli ponad 7000 kWh oddanych na każdą kWh pojemności nominalnej.

Porównanie: sód polianionowy kontra lit o przeciętnych parametrach

W porównaniu nie używamy marek. Używamy parametrów nowego akumulatora Heiwit oraz typowych wartości z kart katalogowych domowych akumulatorów litowych: litowo-żelazowo-fosforanowych (LFP), dziś najpopularniejszej chemii, oraz niklowo-manganowo-kobaltowych (NMC), stosowanych w wielu produktach poprzedniej generacji. Jednakowa pojemność dla wszystkich, 10 kWh, i koniec eksploatacji przy 70% dla wszystkich.

Dane Heiwit: parametry deklarowane dla nowego akumulatora z ogniwami polianionowymi (9000 cykli przy DoD 95%, pojemność resztkowa 70%). Wartości dla litu są typowe i nie dotyczą konkretnego produktu: Twoja karta katalogowa może podawać inne liczby i wtedy należy użyć właśnie ich. Wszystkie akumulatory z końcem eksploatacji przy 70% i liniową degradacją.

Wynik można odczytać na trzy sposoby:

• W kWh. Akumulator sodowy polianionowy oddaje około 70 500 kWh, typowy litowy LFP 43 600, typowy litowy NMC 28 500. Pierwszy oddaje o 62% więcej niż drugi i dwa i pół raza więcej niż trzeci.
• W akumulatorach. Aby uzyskać tyle kWh, ile odda akumulator sodowy 10 kWh, potrzeba 1,6 typowego akumulatora LFP albo 2,5 typowego akumulatora NMC.
• W cenie progu opłacalności. Aby uzyskać ten sam koszt oddanej kWh, typowy akumulator LFP musiałby kosztować o 38% mniej niż sodowy. Typowy NMC – o 60% mniej. Przy mniejszym rabacie każda kWh z akumulatora sodowego kosztuje mniej.

Trzeci sposób jest najbardziej przydatny dla kogoś, kto nie zna cen fabrycznych. Klient indywidualny nie kupuje samego akumulatora: otrzymuje ofertę obejmującą akumulator, falownik i instalację. Nie trzeba wiedzieć, ile kosztuje ogniwo. Wystarczy sprawdzić, czy proponowany rabat na akumulator litowy sięga 38%.

Jeśli mimo to chcesz mieć kwotę w euro, przyjmij hipotetyczną cenę jednakową dla wszystkich, np. 5000 €. Każda oddana kWh kosztuje 7,1 eurocenta w przypadku akumulatora sodowego polianionowego, 11,5 eurocenta w przypadku typowego litowego LFP i 17,6 eurocenta w przypadku typowego litowego NMC.

Sprawdź na własnych liczbach: kalkulator

Wybierz profil dla każdego akumulatora albo wprowadź dane z kart katalogowych z Twoich ofert. Kalkulator pokazuje kWh oddane przez cały okres eksploatacji, liczbę lat potrzebnych do wyczerpania cykli i cenę progu opłacalności. Jeśli znasz ceny, wpisz je: otrzymasz koszt każdej oddanej kWh.

Kalkulator jest dostępny również w strona poświęcona, którą można zapisać lub udostępnić swojemu instalatorowi.

Czego obliczenie nie uwzględnia i dlaczego mimo to jest wiarygodne

Cykle to nie lata

Bateria domowa wykonuje zwykle jeden cykl dziennie: ładuje się energią słoneczną, rozładowuje wieczorem. W tym tempie 9000 cykli (DoD 95%, pojemność resztkowa 70%) (NA-48V170Ah, ogniwa polianionowe NFPP, od 2027 r.) odpowiada prawie 25 latom, a 6000 cykli nieco ponad 16. Żadna bateria nie starzeje się wyłącznie od cykli: starzeją ją także czas, temperatura i średni stan naładowania. W domu zapas cykli baterii sodowej raczej nie zostanie więc w pełni wykorzystany, a przewaga przybiera inną formę: wolniejszej degradacji. Po 16 latach przy jednym cyklu dziennie, gdy bateria o żywotności 6000 cykli dochodzi do końca eksploatacji, bateria o żywotności 9000 cykli (NA-48V170Ah, ogniwa polianionowe NFPP, od 2027 r.) ma wciąż 80% pojemności początkowej, przy liniowej degradacji.

Zapas cykli liczy się w pełni tam, gdzie bateria pracuje intensywniej: w firmach o nieregularnym zużyciu, przy taryfach godzinowych, które sprawiają, że opłaca się ładować w nocy i rozładowywać w dzień, przy ładowaniu samochodu elektrycznego, w magazynach energii dla sieci. Przy dwóch cyklach dziennie 6000 cykli wystarcza na nieco ponad 8 lat, a 9000 na ponad 12. W kalkulatorze można zmienić liczbę cykli dziennie i zobaczyć efekt.

Koszty wspólne dla obu baterii

Instalacja, falownik, konserwacja i demontaż wpływają na koszt całkowity, ale w podobnym stopniu w przypadku obu technologii. Nie zmieniają kolejności w rankingu i dlatego pozostają poza porównaniem. To samo dotyczy wartości pieniądza w czasie, którą uwzględniłaby pełna analiza finansowa.

Rzeczywista degradacja nie jest linią prostą

Zmierzone krzywe degradacji często mają początkowy spadek, długą fazę stabilną i końcowy spadek. Linia prosta jest przybliżeniem pośrodku. Dotyczy to zarówno sodu, jak i litu, więc nie faworyzuje żadnego z nich.

Warunki testów

Deklarowane cykle mierzy się w laboratorium, zwykle w temperaturze 25 °C. Upał, mróz i wysokie prądy skracają żywotność każdej baterii, choć w różnym stopniu: na przykład ogniwa sodowe Heiwit zachowują 95% pojemności w temperaturze −20 °C. Aby porównanie było rzetelne, dane z obu kart katalogowych muszą dotyczyć podobnych warunków.

O co zapytać przed podpisaniem oferty

• Liczba cykli i warunki. Przy jakim DoD, w jakiej temperaturze i do jakiej pojemności resztkowej. Jeśli karta katalogowa tego nie podaje, poproś o informację na piśmie.
• Zalecana głębokość rozładowania. Nie maksymalna, lecz ta, do której odnosi się liczba cykli.
• Sprawność round-trip. Oraz czy jest mierzona dla samej baterii, po stronie prądu stałego, czy dla całego systemu z falownikiem: tych dwóch wartości nie można ze sobą porównywać.
• Pojemność resztkowa na koniec eksploatacji. Między 70% a 80% wynik zmienia się o około 6%.
• Gwarancja. Ile lat, co obejmuje i na jakich warunkach użytkowania – zapisane w umowie.

Wyjaśnienie terminów technicznych, od DoD po stan naładowania, znajdziesz w słownik terminów dotyczących akumulatorów sodowo-jonowych. Aby porównać dwie oferty także pod względem ceny katalogowej, zajrzyj do poradnika o tym, jak naprawdę porównywać ceny baterii.

Często zadawane pytania

Czym jest LCOS baterii?

To uśredniony koszt magazynowania: średni koszt każdej kWh, którą bateria oddaje w całym okresie eksploatacji. W uproszczonej postaci oblicza się go, dzieląc cenę baterii przez oddane kWh, szacowane na podstawie pojemności, głębokości rozładowania, sprawności, cykli i pojemności resztkowej na koniec eksploatacji.

Czym różni się cena za kWh od kosztu za oddaną kWh?

Cena za kWh to cena podzielona przez pojemność znamionową, czyli przez wielkość zbiornika. Koszt za oddaną kWh to cena podzielona przez energię, którą bateria faktycznie dostarcza w całym okresie eksploatacji. Dwie baterie o tej samej cenie za kWh mogą mieć bardzo różne koszty za oddaną kWh.

Ile kWh oddaje bateria 10 kWh w całym okresie eksploatacji?

Zależy to od cykli, głębokości rozładowania, sprawności i pojemności resztkowej na koniec eksploatacji. Przy 9000 cykli (NA-48V170Ah, ogniwa polianionowe NFPP, od 2027 r.), DoD 95%, sprawności 97% i końcu eksploatacji przy 70% – około 70 500 kWh. Przy 6000 cykli, DoD 90%, sprawności 95% i końcu eksploatacji przy 70%, czyli wartościach typowych dla baterii litowej LFP – około 43 600 kWh.

Dlaczego nowa bateria Heiwit oddaje więcej kWh niż litowa?

Z trzech sumujących się powodów: więcej cykli, 9000 wobec typowych 6000; wyższa głębokość rozładowania, 95% wobec 90%; wyższa sprawność, 97% wobec 95%. Każdy czynnik mnoży się przez pozostałe. Wynik to o 62% więcej kWh przy tej samej pojemności, przy końcu eksploatacji na poziomie 70% dla obu.

Czy bateria o żywotności 9000 cykli przy DoD 95% i pojemności resztkowej 70% (NA-48V170Ah, ogniwa polianionowe NFPP, od 2027 r.) naprawdę wytrzyma 25 lat?

Nie. Dziewięć tysięcy cykli przy jednym cyklu dziennie to rachunek arytmetyczny, a nie prognoza żywotności. Rzeczywista trwałość zależy także od czasu, temperatury i średniego stanu naładowania. Zapas cykli przekłada się na wolniejszą degradację w zastosowaniach domowych oraz na dłuższą żywotność tam, gdzie bateria wykonuje więcej cykli dziennie.

Jak korzystać z kalkulatora, jeśli nie znam ceny baterii?

Pozostaw pole ceny puste. Kalkulator porówna oddane kWh i wskaże cenę progu rentowności, czyli o ile tańsza musiałaby być bateria oddająca mniej kWh, aby mieć ten sam koszt za kWh. Wystarczy porównać ten procent z proponowanym rabatem.

Czy parametry baterii litowej użyte w porównaniu są rzeczywiste?

Są to typowe wartości z kart katalogowych domowych baterii litowych, a nie dane konkretnego produktu. Każda marka deklaruje własne wartości, czasem lepsze, czasem gorsze. W kalkulatorze możesz wpisać dane ze swojej karty katalogowej.

Uwaga metodologiczna i źródła

kWh oddane w całym okresie eksploatacji = pojemność znamionowa × głębokość rozładowania × sprawność cyklu ładowania i rozładowania × liczba cykli × (100% + pojemność resztkowa na koniec eksploatacji) ÷ 2, przy liniowej degradacji pojemności. Uproszczony LCOS = cena baterii ÷ oddane kWh. Obliczenie nie uwzględnia instalacji, falownika, konserwacji, starzenia się w czasie niezależnego od cykli, wartości pieniądza w czasie ani wartości rezydualnej. Parametry baterii Heiwit nowej generacji (9000 cykli przy DoD 95%, sprawność 97%, koniec eksploatacji przy 70%) to wartości deklarowane przez Heiwit po zakończeniu kwalifikacji ogniw polianionowych, opisanej wzapowiedzi baterii o żywotności 9000 cykli. Parametry baterii litowych to typowe wartości z kart katalogowych dla zastosowań domowych. Pełna definicja LCOS: O. Schmidt, S. Melchior, A. Hawkes, I. Staffell, „Projecting the Future Levelized Cost of Electricity Storage Technologies”, Joule, 2019, DOI 10.1016/j.joule.2018.12.008; Lazard, Levelized Cost of Storage Analysis, wydania coroczne. Aktualizacja: październik 2026 r.

Podstawowym elementem instalacji Heiwit jest bateria sodowo-jonowa Heiwit o pojemności 10 kWh, z możliwością łączenia do trzech jednostek na falownik. Więcej narzędzi i artykułów w zbiorze poradników i kalkulatorów Heiwit.